Brakuje psychologów w szkołach, problem szczególnie widoczny w mniejszych miejscowościach
Zapewnienie opieki psychologicznej w szkołach jest dziś jednym z kluczowych elementów systemu edukacji. Mimo to wiele placówek wciąż nie ma dostępu do specjalisty. Statystyki pokazują, że problem nie znika, a w niektórych latach nawet się pogłębia.
Jeszcze w poprzednim roku szkolnym brak psychologa odnotowano w około jednej czwartej szkół. W kolejnym roku liczba ta wzrosła do ponad 30 proc. placówek. Najtrudniejsza sytuacja dotyczy szkół w mniejszych miastach i na terenach wiejskich, gdzie znalezienie wykwalifikowanego specjalisty jest szczególnie trudne.
Powód jest prosty, wielu psychologów wybiera pracę w sektorze prywatnym, gdzie wynagrodzenia są znacznie wyższe niż w oświacie. Dyrektorzy szkół nie mają natomiast narzędzi finansowych, które mogłyby skutecznie zachęcić specjalistów do pracy z uczniami.
Rosnące problemy młodzieży, szkoła często pierwszym miejscem pomocy
Społeczeństwo coraz częściej zwraca uwagę na kondycję psychiczną młodych ludzi. Depresja, anoreksja, bulimia czy przemoc w internecie to zjawiska, które wymagają profesjonalnego wsparcia.
Do tego dochodzą dramatyczne informacje o próbach samobójczych wśród nastolatków. W takich sytuacjach ogromną rolę odgrywa szybka reakcja specjalistów, którzy powinni być dostępni bezpośrednio w szkołach. Dla wielu uczniów właśnie placówka edukacyjna jest pierwszym miejscem, w którym mogą poprosić o pomoc.
Działania ministerstwa, wyższe wynagrodzenia i wsparcie dla specjalistów
Ministerstwo Edukacji Narodowej deklaruje, że zwiększenie liczby specjalistów w szkołach jest jednym z priorytetów polityki oświatowej. Jednym ze sposobów rozwiązania problemu ma być stopniowe podnoszenie wynagrodzeń nauczycieli, w tym psychologów szkolnych.
Resort wskazuje także na zmiany w przepisach dotyczących Karty Nauczyciela, które zwiększyły wysokość nagród jubileuszowych oraz odpraw. Wysokość wynagrodzenia nauczyciela specjalisty zależy jednak od wielu czynników, takich jak wymiar etatu, stopień awansu zawodowego czy staż pracy.
Liczba psychologów rośnie, ale deficyt wciąż jest odczuwalny
Według danych z monitoringu prowadzonego przez resort edukacji sytuacja powoli się poprawia. Na początku 2026 roku psychologów brakowało w około 13,4 proc. szkół w Polsce.
Oznacza to, że od początku roku szkolnego część placówek zdołała zatrudnić specjalistów. Choć zmiany są widoczne, problem nadal nie został rozwiązany i w wielu szkołach uczniowie wciąż nie mają stałego dostępu do pomocy psychologicznej.
Obowiązek zatrudnienia psychologa w szkołach, przepisy obowiązują od kilku lat
Nie wszyscy wiedzą, że obowiązek zapewnienia psychologa w każdej szkole wprowadzono już w 2022 roku. Przepisy określają minimalne standardy zatrudnienia nauczycieli specjalistów w przedszkolach i szkołach, zarówno publicznych, jak i niepublicznych.
Standardy te określają również sposób obliczania liczby etatów w zależności od liczby dzieci w przedszkolu lub uczniów w szkole. W praktyce oznacza to, że każda placówka powinna zapewnić odpowiedni dostęp do wsparcia psychologiczno-pedagogicznego.
Coraz większe środki na wsparcie psychologiczne w szkołach
Finansowanie pomocy psychologiczno-pedagogicznej jest stałym elementem budżetu oświaty. Od kilku lat w części oświatowej subwencji ogólnej wyodrębniane są środki przeznaczone właśnie na ten cel.
Z roku na rok kwoty rosną. W 2026 roku planowane wsparcie ma wynieść niemal 1,93 miliarda złotych. Finansowanie obejmuje już nie tylko szkoły podstawowe i ponadpodstawowe, ale również wychowanie przedszkolne.
Pomysły na poprawę sytuacji, szkolenia i studia dla specjalistów
Resort edukacji rozwija również programy wspierające rozwój zawodowy specjalistów pracujących w szkołach. Nauczyciele mogą korzystać z bezpłatnych studiów podyplomowych oraz szkoleń przygotowujących do pracy w obszarze wsparcia psychologicznego.
Działania te uzupełniają projekty mające poprawić dostępność edukacji i jakość pomocy udzielanej uczniom, w tym programy rozwijające kompetencje specjalistów w szkołach.
Szkoła jako miejsce wsparcia, rola psychologa coraz ważniejsza
Dzisiejsza szkoła coraz częściej pełni funkcję nie tylko edukacyjną, ale również społeczną. Dla wielu młodych ludzi to właśnie placówka oświatowa jest miejscem, w którym mogą znaleźć zrozumienie, wsparcie i poczucie bezpieczeństwa.
Dlatego dostęp do psychologa w szkole staje się jednym z kluczowych elementów nowoczesnego systemu edukacji. Jeśli wsparcie ma być realne, potrzebne są nie tylko przepisy, lecz także skuteczne rozwiązania, które zachęcą specjalistów do pracy z uczniami.
